Papież Franciszek w dniach 13-18 sierpnia 2014 r. przebywał w kraju, który jest gospodarczym, kulturowym i religijnym fenomenem. Korea Południowa – 15. gospodarka świata – staje się krajem coraz bardziej chrześcijańskim. Tu katolicy stanowią 10,4 proc. (5,5 mln, a jeszcze 50 lat temu był to 1 proc.), a wszyscy chrześcijanie to prawie 30 proc. społeczeństwa. Zatem tu szczególnie mocno zabrzmiały słowa papieża o rozziewie między bogatymi a ubogimi, o bałwochwalczym kulcie bogactwa, władzy i przyjemności, o pozbawionych godności zarabiania na swój chleb powszedni.

Zapowiedź wspólnych działań na rzecz ochrony środowiska i nadzieja na pokój na Bliskim Wschodzie, rozwój dialogu między wyznawcami judaizmu, chrześcijaństwa i islamu, ekumeniczna deklaracja Ojca Świętego i Patriarchy Ekumenicznego – to pierwsze rezultaty wizyty papieża Franciszka w Ziemi Świętej. Doniesienia medialne skupiły się na skierowanej do prezydentów Palestyny i Izraela propozycji Franciszka, by wspólnie z nim zebrali się w Watykanie na modlitwie o pokój. Z kolei wielki rabin Izraela Dawid Lau poprosił papieża o zwołanie przywódców religijnych świata, by uroczyście potępili stosowanie przemocy w imię religii.

Ze skruchą uznajemy niesprawiedliwe obchodzenie się z naszą planetą, co jest równoznaczne z grzechem w oczach Boga. Wzywamy wszystkich do rozważenia sposobów życia mniej rozrzutnego i skromniejszego, okazując mniej chciwości i większą hojność na rzecz ochrony świata Bożego i pożytku Jego ludu – napisali Franciszek i Bartłomiej we wspólnej deklaracji z 25.05.2014 r. w Jerozolimie. Mówiąc o „uprawnionej różnorodności”, zachęcją do wspólnego działania na rzecz likwidacji głodu, ubóstwa, analfabetyzmu, niesprawiedliwego podziału zasobów oraz budowania społeczeństwa, w którym nikt nie czuje się zepchnięty na margines

Franciszek w katechezie z 21.05.2014 r. poświęcił swe rozważanie zdolnościom człowieka do coraz lepszego poznania rzeczywistości, odkrycia praw rządzących przyrodą i wszechświatem oraz do jego ochrony. Przywołując przykład św. Franciszka z Asyżu, mówił: „Dbanie o świat stworzony to właśnie strzeżenie daru Bożego i mówienie Bogu: «Dziękuję, jestem stróżem świata stworzonego, ale po to, by dbać o jego rozwój, a nigdy po to, by niszczyć Twój dar». Taka musi być nasza postawa w stosunku do świata stworzonego: musimy go strzec, bo jeśli zniszczymy świat stworzony, świat stworzony zniszczy nas! Nie zapominajcie o tym”.

Papież Franciszek zwrócił uwagę na konieczność konkretnego wspierania i promowania rodziny, tworzenia kultury i przestrzeni spotkania, troski o ubogich i uchodźców. W noworocznej audiencji dla członków korpusu dyplomatycznego przypomniał o zjawiskach, które są „ciosem dla pokoju” i skutkiem współczesnej „kultury odrzucenia”.  Marnowanie żywności, aborcje, dzieci wykorzystywane seksualnie i w konfliktach zbrojnych, handel ludźmi. Podkreślił rolę ochrony środowiska naturalnego: „Chciałbym wspomnieć o innym ciosie dla pokoju, wypływającym z chciwej eksploatacji zasobów środowiska”. 

„Braterstwo podstawą i drogą do pokoju” – słowa wypowiedziane podczas inauguracji pontyfikatu powtarza papież Franciszek w swoim orędziu na Światowy Dzień Pokoju 1.01.2014 r. Ojciec Święty zauważa, że globalizacja zbliża nas, ale nie czyni nas braćmi, stąd postuluje nowe przemyślenie źródeł i efektów braterstwa we współczesnym świecie. Przypomina też w tym kontekście chrześcijańską wizję stworzenia. Oto omówienie jego pierwszego orędzia na Światowy Dzień Pokoju.

Centralnym punktem papieskiej pielgrzymki do Asyżu w dzień Patrona Ekologów 4.10.2013 r. była Msza św. przed bazyliką św. Franciszka z udziałem ponad 100 tys. osób. W homilii papież mówił o, jaką daje współczesnemu światu św. Franciszek i wołał: „szanujmy stworzenie, nie bądźmy narzędziami zniszczenia!”.  Przytaczamy pełny tekst papieskiej homilii, w której padły słowa: „«Wysławiam Cię, Ojcze, Panie nieba i ziemi, że zakryłeś te rzeczy przed mądrymi i roztropnymi, a objawiłeś je prostaczkom» (Mt 11,25). Pokój i dobro wszystkim!”.

Mocny apel o strzeżenie Amazonii i całego stworzenia skierował papież Franciszek do brazylijskich biskupów na spotkaniu w Rio de Janeiro 27.07.2013 r. w czasie Światowych Dni Młodzieży. Mówił też m.in. o skutkach „bezlitosnej globalizacji” czy „intensywnej urbanizacji” i docenił brazylijski Kościół będący „wielką mozaiką kamyków, obrazów, form, problemów, wyzwań”. „Chcę nie tyle skierować do was przemówienie formalne, ile podzielić się z wami pewnymi refleksjami” – mówił papież do najliczniejszego episkopatu świata, liczącego 459 biskupów, którzy prowadzą duszpasterstwo na ogromnym obszarze Brazylii.

„Encyklika na cztery ręce” pisana przez wybitnego znawcę franciszkańskiej teologii Benedykta XVI i odnowiciela duchowości franciszkańskiej Franciszka jest w swej treści i duchu mocno franciszkańska. Zawiera też akcenty ekologiczne. Papieska katecheza o wierze zaczyna się od rozbudowanej „metafizyki światła”. Ukazuje „wielkie światło”, zdolne oświetlić życie ludzkie, naszą przestrzeń poznania i odróżnić dobro od zła, drogę prowadzącą do celu od drogi, na której błądzimy bez kierunku. Są też „małe światełka” i „iluzje światła”, właściwie niezdolne do rozświetlenia drogi i rozjaśnienia przyszłości. Prezentujemy komentarz o. Stanisława Jaromiego.

Papież Franciszek 1.01.2015 r. skierował do całego świata życzenia pokoju oraz specjalne orędzie, w którym  apeluje o przeciwstawianie się pokusom zachowań niegodnych naszego człowieczeństwa, w tym pladze wyzysku człowieka przez człowieka. Pokazuje zatem nowe formy niewolnictwa, ich przyczyny oraz konkretne środki zaradcze. A odpowiedzią na „globalne niewolnictwo” winno być budowanie „globalnej solidarności”; trzeba globalizować braterstwo, a nie niewolnictwo czy obojętność, bowiem – zdaniem Franciszka – jedną z głównych przyczyn niewolnictwa jest obojętność i powszechna bierność wobec tego zjawiska.